Publicashonnan

Categoria
: Curso di Beibel
Titulo
: 08.Ta parse cu tin textonan straņo de Beibel, pero no t'asina.

Descripshon

Ta parce cu tin textonan straño den Beibel,

pero no t'asina !

Den Beibel ta para scirbi por ehempel: "E homber ta cabes di su esposa" (Ef 5, 23a). Tumando na cuenta solamente e palabranan aki por saca conclushonnan bastante straño. Por bisa entre otro cu Beibel mes ta indica ta cua di dos ta mas importante den matrimonio, ta ken di nan tin cu goberna y ken tin cu sirbi. Ambientenan femenista por acusa Beibel di ta machista, pasobra con cu bo mir'e, e palabranan ta papia pa nan mes.

Hamas por tuma mensahenan di Beibel fuera di nan contexto, esta sin lesa texto prome di esun escogi y despues di esun escogi.

Si no tuma e contexto na cuenta, hende ta manipula Beibel pa nan interesnan meskino. E contexto ta aclarea locual tabata parce straño. Ta asina cu den e caso di e frase cita mas ariba, si bo sigui lesa, lo bo haña: "Hombernan, stima boso esposa, manera Cristo a stima iglesia y a entrega su bida p'e"(Ef 5, 25). Awor si ta cla kico kier men cu homber ta cabes di su esposa. E mester ta cabes di dje, manera Cristo ta Cabes di iglesia. Anto con Cristo ta Cabes di iglesia? Entregando su bida p'e!

Na un otro luga Hesus a bisa: "Si bo kier ta perfecto, bai bende bo propiedadnan, duna pobernan e placa y lo bo tin tesoro den shelo. Despues bin sigui Mi." (Mt 19, 21). Ta ken no kier ta perfecto? Ken di nos no kier sigui Hesus? Pero con ta cumpli cu e exigencia aki?! Con ta posibel cu Cristo ta exigi un cos asina? Acaso E n'sa cu bo tin famia, yiunan y grandinan pa mantene? Esta straño Beibel ta, lo bo pensa.

Atrobe nos tin cu bai den contexto. Pero podise djis banda di e texto aki lo bo no haña nada cu por aclarea bo dudanan of hasi bo compronde e nificashon. Pues, awor nos ta papia di un contexto mas amplio. Contexto amplio ta henter e Beibel. Tin biaha un buki ta splica e otro, esun ultimo ta aclarea algun di e promenan. Bo ta mira cu mester lesa hopi pa no interpreta robes. Pero laga nos aclarea e texto menshona di "bende tur cos..."

Nos ta bai te na e di dos carta di San Pablo na Corintionan. Tende kico e ta bisa: "Caminda tin boluntad pa duna y ora un hende duna segun su forsa, Dios ta accepta e contribushon. Dios no ta spera di niun hende pa e duna loke e no tin. No ta intenshon pa boso pasa trabou dor di yuda otro hende; tur cos mester bai a base di igualdad" (2 Co 8, 12-13).

No semper bo por tuma e frasenan biblico literalmente, esta manera nan ta para scirbi. Un dia Hesus a bisa Nicodemo: "Mi ta sigura bo: niun hende no por mira reino di Dios, si e no nace di nobo"(Hua 3, 1-5). Nicodemo a tum'e literalmente y e no por a compronde ta con siendo bieu caba e por bolbe nace. Mientras cu Hesus a mira den e "nacemento di nobo" : e sacramento di bautismo, combershon y bida nobo segun Spirito Santo.

Den buki di Deuteronomio ta para scirbi: "Ora pueblo di Dios ta reuni, un hende homber cu tin su testiculonan machica of su penis amputa, no mag ta presente" (Dt 23, 1). Si algun grupo religioso insisti cu ta literalmente tin cu compronde Beibel, nan tin cu samina bon esnan cu ta drenta nan asamblea. Nos sa caba cu no ta defectonan corporal sino esnan spiritual ta exclui hende for di pueblo di Dios. Otro problema cu bo ta haña scandaloso, ta e frasenan sangriente yen di vengansa y odio contra enemigonan. Tin hende cu sa aplica nan pa nan bisiña of enemigo personal of politico. Atrobe esaki ta un mal comprondemento di Beibel of un manipulashon intenshonal basa riba ignorancia di otronan.

Ta con anto bo tin cu compronde nan? Enemigonan cu bo tin cu combati sin misericordia ta enemigonan di bo alma, esta pica y satanas. Maske den Beibel nan ta tuma apariencia di hende, di ehersitonan por ehempel, of di paisnan bisiña, of di hende malbado, compronde nan semper como enemigonan di bo alma, anto caba cu nan cu curashi y sin piedad. Dios no ta inspira bo pa bo odia otro hende. Corda palabra di Hesus: "Stima boso enemigonan" (Lc 6, 35).

Pero si, odia enemigonan di bo alma y pidi Dios: "Den Bo bondad, destrui mi enemigonan, caba cu esnan cu ta busca mi pa mata" (Sal 143, 12). Corda cu : "Esun cu a keda fiel lo gosa ora e mira e vengansa y trapa den sanger dje malbadonan" (Sal 58, 10). Esaki kier men cu siendo fiel na Dios, lo bo mira bo enemigonan, esta pica, satanas y morto totalmente destrui. Nan a ataca bo. Pero ya cu bo tabata fiel, Dios a tuma vengansa na bo fabor y a hasi bo mira nan derota. Pero si bo permiti bo enemigo drenta bo alma, reconoce esey humildemente pidiendo pordon y auxilio. Hasi manera David a hasi y bisa: "Si, un enemigo a persigui mi, el a machica mi na suela, el a manda mi bai biba den tiniebla, manera esnan cu a muri hopi tempo...Scucha mi lihe, Señor! Mi forsa ta cerca di caba" (Sal 143, 3-7).

No scandalisa cu David a usa palabranan mucho violento den Salmonan. No lubida cu David tabata un guerero, anto for di ambiente di guera el a tuma hopi di su expreshonnan pa demonstra un guera mas feros ainda, maske cu e ta invisibel, un guera spiritual, unda e campo di bataya ta bo alma y unda perde e guera ta nifica perde bida eterno, mientras cu destrui enemigonan ta nifica: gosa eternamente.

Semehante topiconan lo bo topa den bukinan di Ley of bukinan historico. Maske nan ta conta historianan sangriente, referi nan na bo alma si bo kier saca probecho.

Mira por ehempel un fragmento di Deuteronomio: "Señor, boso Dios, ta bai hiba boso na e pais cu boso ta bai tuma pa boso. Lo E core cu shete nashon cu ta mas numeroso y mas poderoso cu boso, esta e hetitanan, guirgasitanan, amoritanan, canaanitanan, perizitanan, hiwitanan y yebusitanan. Ora Señor, boso Dios entrega nan na boso y boso derota nan, boso mester caba cu nan completamente; no sera combenio cu nan ni tene duele di nan" (Dt 7, 1-2). Abo tambe ta den conkista di e Tera Priminti cu ta e Reino di Dios. Pero prome bo drenta aya bo tin cu derota hopi enemigo, caba cu nan completamente, sin sera combenio cu nan. E shete nashon por simbolisa e poder teribel di satanas of e corupshon di pica.

Beibel semper ta papia di bo. No aplik'e pa otro hende. Semper e ta net net pa bo. Si bo kier pa e yuda bo, sea sincero cun'e.

 

Documento y imahen

Documento: 8. Ta parce cu tin textonan straņo den Beibel, pero no t'asina.pdf (21kb)